Beste kastelen in Denemarken en in de buurt van Kopenhagen

Mijn eerste ochtend in Kopenhagen rook naar zout water, vochtige bakstenen en kaneelgebak. Ik liep met een goedkope koffie in mijn hand langs de rijtjeshuizen naar Kongens Have, sloeg een hoek om door de bomen en botste bijna tegen Rosenborg aan. De rode bakstenen muren en groene koperen spitsen zagen eruit alsof ze zo uit een sprookje waren gestapt. Als mensen een reis door Scandinavië plannen, dromen ze vaak van puntige fjorden of minimalistisch design. Maar de enorme concentratie historische kastelen in Denemarken was wat me jaren geleden het meest verraste tijdens mijn eerste bezoek.

Denemarken is compact. Je kunt je baseren in de hoofdstad, elke nacht in hetzelfde hotel slapen en vier dagen achter elkaar versterkte kastelen, koninklijke slaapkamers en winderige wallen verkennen die uitkijken over Zweden. Sommige liggen midden in het stadsverkeer, terwijl andere met een makkelijke veertig minuten treinrit door beukenbossen en kustplaatsen bereikbaar zijn. Deze gids neemt je mee langs de allerbeste koninklijke residenties, legt uit hoe je ze bezoekt zonder geld te verspillen en helpt je de juiste keuzes te maken die passen bij je reistempo.

Kastelen in Kopenhagen die je te voet kunt bereiken

Je hoeft de stad niet eens te verlaten om volop koninklijke geschiedenis te proeven. Drie verschillende koninklijke locaties liggen op loopafstand van elkaar in het centrum van Kopenhagen, maar voelen alsof ze uit een heel andere wereld komen. Rosenborg is het voor de hand liggende startpunt. Gebouwd in 1606 door koning Christian IV als zomerpaleis – destijds buiten de stadsmuren – herbergt het de koninklijke kroonjuwelen in een versterkte kelder. Bovenin zijn de kamers klein, donker en volgepropt met wandtapijten, barnsteen sieraadjes en zware houten meubels. De Lange Zaal op de derde verdieping wordt bewaakt door drie zilveren leeuwen die op troonzetels van narwalivoor staan. Het ruikt er naar oud eikenhout en bijenwas.

Tien minuten verderop ligt Amalienborg. Het is minder een sprookjesfort en meer een elegante, neoklassieke achthoekige plaza waar de monarch nog steeds daadwerkelijk woont. Vier identieke paleizen kijken elkaar aan over de kinderkopjes, met de Frederikskerk die dreigend op de achtergrond oprijst. De wisseling van de wacht vindt dagelijks om twaalf uur plaats, begeleid door trommels en koperen muziek als de monarch thuis is. Eerlijk gezegd voelt het alsof je een stukje oude school ziet als de Koninklijke Lijfwacht in hun wollen uniformen en berenmutsen door de straten marcheert – in een stad die verder draait op elektrische vrachtfietsen en ambachtelijk bier.

Christiansborg ligt op Slotsholmen, een eiland dat door kanalen van het centrum is gescheiden. Het is twee keer afgebrand en herbouwd sinds de late jaren 1700. Vandaag de dag huisvest dit enorme neobarokke complex het Deense parlement, het Hooggerechtshof en het ministerie van Staat. Ondanks dat het het machinerie van de moderne overheid herbergt, zijn de Koninklijke Ontvangstzalen nog steeds voor bezoekers geopend. De Grote Zaal herbergt zeventien moderne wandtapijten die voor koningin Margrethe II zijn geweven en meer dan duizend jaar Deense geschiedenis in felle, opvallende kleuren tonen – een schok voor bezoekers die stoffige portretten verwachten. Beneden kun je door de ruïnes van bisschop Absalons vesting uit 1167 lopen in de vochtige kelderfunderingen.

Sprookjeskastelen in de buurt van Kopenhagen: Noord-Zeeland

Als je maar tijd hebt voor één uitstapje naar het platteland, richt je dan op het gebied dat Denen Kongernes Nordsjælland noemen. Hier ontvluchtten Deense koningen de stank van 17e-eeuws Kopenhagen om herten te jagen, banketten te organiseren en buitenlandse ambassadeurs te imponeren. Frederiksborg in Hillerød is hier de onbetwiste kampioen. Gebouwd over drie kleine eilandjes in het midden van het Slotssøen, voelt deze Nederlandse renaissancemeesterwerk overweldigend groot. Christian IV liet het ouderlijke landhuis afbreken om het te vervangen, zonder kosten te sparen aan zandstenen versieringen, marmeren bogen en een monumentale Neptunusfontein in de buitenplaats.

Een verwoestende brand verwoestte in 1859 het interieur, maar J.C. Jacobsen, de oprichter van brouwerij Carlsberg, financierde een minutieuze reconstructie die het paleis omtoverde tot het Nationaal Historisch Museum. Er zijn meer dan zeventig expositiezalen vol portretten, vergulde plafonds en kostbaar meubilair. De Slotskapel overleefde de brand bijna ongeschonden en toont originele 17e-eeuwse stucwerk en koninklijke wapenschilden die langs de bovenste galerij zijn geschilderd. Als je gaat, vergeet dan niet ook de tuinen te verkennen; de getrapte barokke watervallen achterin lopen rechtstreeks het meer in en bieden de beste fotomomenten van het land.

Het is heel eenvoudig om er te komen. Je kunt de S-trein Lijn A nemen vanaf Kopenhagen Centraal en bent in 38 minuten in Hillerød; onze gids over hoe je bij Frederiksborg komt vanaf Kopenhagen beschrijft de wandeling vanaf het station en de veerboot over het meer. Als je wilt weten wat je te wachten staat zodra je door de poort stapt, bekijk dan onze gedetailleerde uitleg over de kunst en kapel in Frederiksborg voordat je boekt.

Verderop langs de kust in Helsingør ligt Kronborg, onsterfelijk gemaakt door William Shakespeare als Elsinore in Hamlet. De sfeer hier is totaal anders dan Frederiksborg. Waar Frederiksborg delicaat, decoratief en romantisch is, straalt Kronborg soberheid, zout en verdediging uit. Het staat precies op de smalste plek van de Øresund, waar Deense kanonniers forse tolgelden heffen van elke koopvaarder die tussen de Noordzee en de Oostzee vaart. Op heldere middagen kun je over het grijze water turen en auto’s zien rijden op de snelweg in Helsingborg, Zweden – slechts vier kilometer verderop.

De kazematten onder Kronborg zijn kil, vochtig en pikdonker. Je moet je door de bakstenen tunnels navigeren met de zaklamp van je telefoon tot je struikelt over de ondergrondse kamer van Holger Danske. Volgens de legende slaapt deze stenen krijger rustig tot Denemarken in groot gevaar verkeert, waarna hij wakker wordt en de indringers verdrijft. Kinderen vinden het hier geweldig, maar let op je hoofd bij de lage bakstenen bogen.

Kastelen in Denemarken buiten de hoofdstad: Funen en Jutland

Als je een auto huurt en naar het westen rijdt over de Grote Beltbrug, verlaat je Seeland en kom je aan op het eiland Funen. Funen voelt als een landelijk tuinperceel, en verscholen in de zuidelijke velden ligt Egeskov. Egeskov wordt algemeen beschouwd als het best bewaarde renaissancewatorkasteel van Europa. Het staat op eiken palen die in een klein meer zijn gedreven en werd in 1554 gebouwd tijdens een periode van hevige burgeroorlog. Volgens de lokale overlevering is een heel bos eiken gekapt om alleen al de fundering te leggen.

In tegenstelling tot de meeste staatsbezittingen is Egeskov nog steeds een levend familiebezit in handen van de familie Ahlefeldt-Laurvig-Bille. De kamers van het kasteel zijn voor bezoekers geopend, maar de echte attractie ligt buiten: de tuinen. Het voelt als een high-end speeltuin vol cultuur. Je vindt er reusachtige doolhoven van heggen, musea met oldtimers, schuren vol antieke motoren en looppaden die hoog in de beuken hangen. In juli wordt het druk met gezinnen, maar de tuinen zijn zo uitgestrekt dat je gemakkelijk een rustig hoekje bij de Engelse tuin vindt.

Als je verder westwaarts reist naar het schiereiland Jutland kom je in Kolding aan, waar Koldinghus ligt. Dit was de grensvesting die de koninklijke Deense gebieden beschermde tegen het hertogdom Sleeswijk. Een enorme brand in 1808 liet het jarenlang als rokende puinhopen achter tot een gedurfde moderne restauratie in de jaren 1970 en 1980 het skelet stabiliseerde. In plaats van historische baksteen na te bootsen, plaatsten de architecten houten looppaden, gelamineerde dennenkolommen en ruwe stalen vakwerken binnen de verwoeste stenen muren. Het won internationale architectuurprijzen en geeft je een vreemde, adembenemende combinatie van middeleeuwse ruïne en strak Deens houtwerk.

• Egeskov: Perfect voor gezinnen, dagjesmensen in de tuinen en liefhebbers van klassieke machines.
• Koldinghus: Ideaal voor architectuurliefhebbers die geïnteresseerd zijn in moderne design dat samengaat met historische restauratie.
• Spøttrup Slot: Gelegen in Noord-Jutland, dit is Denemarkens grimmigste, meest authentieke middeleeuwse slot met aarden wallen en schietgaten.

De beste kastelen in Denemarken vergeleken

De keuze voor welke locaties je bezoekt hangt af van hoeveel reistijd je wilt besteden en of je liever decoratieve kunstmusea of militaire geschiedenis ziet. De meeste kortetermijnbezoekers proberen drie kastelen in twee dagen te proppen, wat kan leiden tot koninklijke museumvermoeidheid. Door de belangrijkste opties naast elkaar te zetten, help je je reisroute te verfijnen.

Als je schema maar één regionale uitstap toelaat, geeft Frederiksborg je de meeste spectaculaire visuele ervaring voor je reisticket. Als je diepgaand geïnteresseerd bent in literatuur of maritieme geschiedenis, kies dan voor Kronborg. Technisch gezien is het mogelijk om zowel Frederiksborg als Kronborg op één dag te bezoeken door de lokale bus 920R of regionale trein tussen Hillerød en Helsingør te nemen, maar tegen vijf uur zullen je benen je haten.

Praktische tips voor het bezoeken van Deense kastelen

Een bezoek aan kastelen in Scandinavië vereist wat logistieke planning, vooral rondom vervoerskaarten, kluisjes en vreemde openingstijden in het noorden. Koninklijke musea in Denemarken blijven niet laat open. Buiten het hoogseizoen van juni tot en met augustus sluiten veel locaties hun poorten om 16:00 uur, met de laatste toegang veertig vijf minuten daarvoor.

Hier zijn een paar praktische regels om in gedachten te houden bij het plannen van je bezoek:

• Koop een Copenhagen Card als je er drie of meer bezoekt: De 48-uurskaart kost ongeveer 689 DKK en geeft toegang tot Rosenborg, Christiansborg, Frederiksborg en Kronborg, plus alle treinen en metro’s in de hele hoofdstedelijke regio.
• Reserveer een tijdslot voor Rosenborg van tevoren: Omdat Rosenborg kleine kamers en smalle gangen heeft, moet je tijdens het hoogseizoen een specifiek vijftienminuten tijdslot online boeken, zelfs als je een all-inclusive stadspas hebt.
• Draag stevige platte schoenen: Historische vloeren in Deense paleizen zijn vaak onbewerkt parket, ruw kinderkopjes of ongelijkmatige stenen plavuizen. Verschillende locaties vereisen dat je blauwe overschoenen over je schoenen draagt om eeuwenoud houtwerk te beschermen.
• Controleer winteronderhoudsschema’s: De fonteinen in de barokke tuinen van Frederiksborg zijn van oktober tot eind april buiten gebruik, en buitenbeeldhouwwerken staan vaak in houten beschermkasten tegen de vorst.

Bagageopslag is een klein detail dat reizigers vaak verrast. Zowel Kronborg als Frederiksborg vereisen dat je rugzakken en grote tassen in muntgevoelige kluisjes opslaat voordat je de expositieruimtes betreedt. Meestal heb je een munt van 10 of 20 DKK nodig om ze te openen, hoewel moderne digitale kluissystemen langzaam worden geïntroduceerd in Deense locaties in Kopenhagen.

Veelgestelde vragen over kastelen in Denemarken

Mijn advies voor het samenstellen van je kastelenroute

Probeer niet alle kastelen op deze lijst te bezoeken tenzij je twee weken in het land bent. Paleismoeheid is echt, en na het vijfde vergulde plafond zul je starend naar portretten van baardige koningen zitten wier namen allemaal door elkaar lopen: Christian en Frederik. Kies er twee: één in Kopenhagen en één in Noord-Zeeland. Wandel ’s ochtends door Rosenborg, pak een open broodje smørrebrød bij een nabijgelegen bakker en neem dan de trein naar het noorden om door de tuinen aan het meer van Frederiksborg te dwalen. Deze combinatie geeft je alles wat Denemarken het beste doet: een diepe koninklijke erfgoedervaring gecombineerd met stille, mooie landschappen die je lang bij zullen blijven, zelfs nadat je je koffers hebt ingepakt.

Lees meer over frederiksborg castle.